Hasankeyf Yok Olmasin Sessiz Kalma

Neden ille de heskif(Hasankeyf)?



Hasankeyf Yok Olmasın Ben ne yapabilirim?
Doğanın Çağrısı
Nefes alıp veren her bir bireyin, medeniyetler kuran her bir toplumun ve bunlara yaşam veren canlıların ortak dilini biliyoruz. Neslimizin, tüm varlıkların ortak dili olan doğa dilini unutarak kendi köklerini, doğayı ve tarihi yok ettiğini açıkça görüyoruz

Dicle nehrinin güney sahilinde Mardin'e 130 km., Diyarbakir'a 138 km. uzaklikta yer alan Hasankeyf, Batman iline bagli bir ilçe. Arapçada "Hisn Kayfa" olan ve "Kaya Hisari" seklinde tercüme edilebilecek sehrin adi Cumhuriyet devrinde Türk dil kurallarina uydurularak Hasankeyf seklini almis.

Yüzlerce yil Romalilarin, Urartularin, Asurlarin, Abbasilerin, Hamdanilerin, Mervanilerin, Eyyübilerin, Selçuklularin, Akkoyunlularin ve Osmanlilarin kattiklariyla zenginlesmis. Batman Gercüs-Midyat karayolu üzerindeki köprüsü, Dicle'yi yüz metre yukaridan izleyen kalesi, kalenin kuzey tarafinda Dicle'ye bakan sarayi, kuzeydeki vadiye bakan Ulu Camii, kentin ortasindaki Sultan Süleyman Camii, kentin kuzeybatisinda yer alan ve simdi bir kismi kayaliklarla beraber Dicle nehrine uçmus olan yarin üzerine kurulmus Cami Ar Rizk, asagida kentin ortasinda bulunan Koç Camii, Dicle nehrinin sol kiyisinda açikta yer alan Zeynel Türbesi, nehrin sol kiyisinda Batman-Hasankeyf karayolunun kiyisinda yeni köprünün karsisindaki bir tepe üzerinde yer alan Imam Abdullah Türbesi ile dogal bir açik hava müzesi Hasankeyf.

''Ilkçagda cepha (cefo) adi verilen ve 451'de toplanan ''Kadiköy Konsil'inde bir Süryani piskoposlugunun merkezi'' haline gelmis olan Hasankeyf, ortaçagda önemli bir ticaret merkezi olarak daha da deger kazanmis. "Arazinin verimli olmasi, Diyarbakir ve Cizre arasindaki kara ve nehir ulasimi açisindan oynadigi rol, kuruldugu yerin askeri ve ekonomik durumu da eklenince'' önemini doruk noktasina ulastirmis; uzun yillar (M. 1101-1221) Artukogullari Devleti'ne baskentlik yapmis.

Dicle'nin kivrimlari kenarinda, yüksek kayalarin tepesindeki çogu magara evlerden olusan Hasankeyf ilçesi, disaridan gelecek saldirilara karsi koruma gücü yüksek oldugundan tarih içinde birçok istila ve yikima ugramis, pek çok kez el degistirmis.

Ancak simdi, bir daha belini dogrultamayacagi kadar büyük bir yikimla karsi karsiya.. Eger kurtarilmazsa ne el degistirebilecek ne de gelecek kusaklara aktarilma sansi kalacak.

Elektrik enerjisi üretmek ve Cizre Baraji için depolama yapmak amaciyla, Mardin-Dargeçit (Kerburan) ile Sirnak-Güçlükonak (Basa) ilçeleri arasindaki alanda Germav (Ilisu) köyü yakinlarinda Dicle nehri üzerinde kurulacak Ilisu Baraji'nin yapimina baslanmasiyla Hasankeyf sular altinda kalacak; üzerinde kurulup yikilan sayisiz uygarligi animsatan bütün izlerle birlikte yok olacak.

Bu noktada sorulmasi gereken en önemli soru su: Baraj bir baska yerde yapilamaz mi? Bu soruya verilecek yanit, ''Geçmisin izlerini silmeden gelecek kurmak olanaksiz mi?'' sorusunun da yaniti olacak. Üretilecek alternatif bir projeyle Hasankeyf kurtarilamaz mi?

Harita Mühendisi Sayin Selahattin Elçi, ''Ilisu Baraji ve Hasankeyf'' baslikli yazisinda, Hasankeyf'te Dicle üzerinde bulunan Karayollari Köprüsü'nün üst kotunun 483 metre oldugunu, köprü altindan 7 metrelik geçis payi düsünülürse 483-7=476 metrelik bir yükseklik elde edilecegini, bu kodun ilçenin alt kodu sayilarak maksimum su seviyesi 476 metre olan Ilusu Baraji yapildiginda Dicle'den 100 metre yükseklikte kurulmus olan Hasankeyf'in tarihi yapilarina ve ilçe merkezine hiçbir zarar gelmeyecegini belirtiyor. Ayrica bu bölgenin tamamini kapsayan bir aks yeri arastirmasi yapilarak, Cizre Baraji aksinda veya jeolojik yönden uygun degilse, Kizilsu Çayi'nin birlesme noktasinin menbainda maksimum su kodu 476 metre ve civarinda olacak sekilde yeni bir aks yeri tespit edilebilecegini söylüyor...

Yapilacak tüm bu degisikliklerle bir miktar elektrik enerjisi disinda hiçbir sey kaybedilmeyecegini; aksine birtakim yararlar da saglanacagini ifade eden Elçi'ye göre; en basta tarihi Hasankeyf antik kenti kurtulacak. Dar bir kesit seçilerek gövde hacmi büyük oranda azaltilip maliyet düsürülecek, Hasankeyf sehir merkezinin ve çevre alanlarin kamulastirilmasi ve sehrin baska bir yerde yeniden kurulmasi külfetinden kurtulunacak. Kizilsu Baraji'ndan sulanmasi düsünülen Silopi Ovasi ayni barajdan sulanacagi için Kizilsu Baraji'nin yapimi ile 90 kilometrelik yeni Batman-Midyat ve 50 kilometrelik Siirt- Eruh karayolunun yapimina gerek kalmayacak ve Baraj gölünün etkisiyle daha da güzellesecek olan Hasankeyf ilçesi iç ve dis turizm açisindan çekici bir merkez olacak.

Kaldi ki 2863 sayili Kültür ve Tabiat Varliklarini Koruma Kanunu'nun getirdigi ''SIT'' tanimina tipatip uyan Hasankeyf'in dokunulmazligi hukuken de sabitti.

  • İmza Formu
  • İmza Listesi
  • Yorumlar
  • İstatistikler
  • İsim Bulunduğu Yer Meslek Tarih
  • Haki Tarihçi Antalya Öğrenci K. Sahibi
  • Ali İsmail Dağdelen Batman Esnaf 1 ay önce
  • Medeni Duran Yurtdışı Yazar 5 ay önce
  • Deniz Y. İzmir İşçi 1 yıl önce
  • Ipek K. Ankara Psikolog 2 yıl önce
  • Yakup Örgüç İstanbul Öğrenci 2 yıl önce
  • Arjin A. Diyarbakır Öğrenci 2 yıl önce
  • Şilan Tarlak İstanbul Öğrenci 2 yıl önce
  • Dilan G. İstanbul Öğrenci 2 yıl önce
  • Gizem Ercan İstanbul Avukat 2 yıl önce
  • Ayfer G. İstanbul Öğretmen 3 yıl önce
  • Ayşe Ö. Bolu İşsiz 3 yıl önce
  • Yusuf K. Malatya Öğrenci 3 yıl önce
  • Zeliha D. Ankara Tekniker 3 yıl önce
  • Şebnem F. İstanbul Öğrenci 3 yıl önce
  • Ali Teymur İstanbul Tekstil 3 yıl önce
  • Kadir O. Adana Memur 4 yıl önce
  • Mehmet S. Adana Öğretmen 4 yıl önce
  • Eyüp B. Batman Öğrenci 4 yıl önce
  • Sedanur Güven İstanbul Öğrenci 4 yıl önce
  • Sabine Yenen İstanbul İç Mimar 4 yıl önce
  • Recep A. Batman Danışman 4 yıl önce
  • İbrahim Halil Günel İstanbul Öğrenci 4 yıl önce
  • Gamze E. Batman Sekreter 4 yıl önce
  • Sena Şahin Diyarbakır Öğrenci 4 yıl önce
  • Gülsen Y. Diyarbakır Ev Hanımı 4 yıl önce
  • Eda Yatır İzmir Öğrenci 4 yıl önce
  • Gizem A. Diyarbakır Öğretmen 4 yıl önce
  • Tülay B. Antalya Öğretmen 4 yıl önce
  • Rukiye Nilgün K. Siirt Eczacı 4 yıl önce
  • Mesut D. Eskişehir Sosyolog 4 yıl önce
  • Mehmet E. Batman Öğrenci 4 yıl önce
  • Feride Dağ İstanbul Öğretmen 4 yıl önce
  • İskender Ü. Edirne Öğrenci 4 yıl önce
  • Barış Üzüm Batman Öğrenci 4 yıl önce
  • Özlem T. İstanbul Tekniker 5 yıl önce
  • Hurriyet Karadeniz Muğla Turizm 5 yıl önce
  • Roni Rojava Batman Öğrenci 5 yıl önce
  • Emre Karababa Denizli Öğrenci 5 yıl önce
  • Dilay A. Batman Öğrenci 5 yıl önce
  • Ömer Faruk Doğan Batman Öğrenci 5 yıl önce
  • Betül Köse Hatay Öğrenci 5 yıl önce
  • Gulnaz Kıyak Çakmak Antalya - 5 yıl önce
  • Gözde Ö. İstanbul Diğer 5 yıl önce
  • Gökhan Y. Mersin Öğrenci 5 yıl önce
  • Ali T. İstanbul Öğrenci 5 yıl önce
  • Özcan S. İstanbul Mühendis 5 yıl önce
  • Celal D. Batman Tekstil 5 yıl önce
  • Abdulkerim Aydoğan Kayseri Mühendis 5 yıl önce
  • Tuncay Sazak İstanbul Serbest Meslek 6 yıl önce
  • Yeliz Sari İstanbul - 6 yıl önce
  • Okan K. Tekirdağ Öğrenci 6 yıl önce
  • Begüm İ. Tekirdağ Öğrenci 6 yıl önce
  • Gökçehan Ç. Rize Muhasebeci 6 yıl önce
  • Müjde Badiç Batman Öğrenci 6 yıl önce
  • Dilek B. İstanbul Diğer 6 yıl önce
  • Mehmet Balogullari İstanbul Mühendis 6 yıl önce
  • Rêber A. Elazığ Esnaf 6 yıl önce
  • Arzu U. Yurtdışı Diğer 6 yıl önce
  • Şerafettin T. Batman - 6 yıl önce
  • Mehmet Uçaş Diyarbakır Emekli 6 yıl önce
  • Huseyin Y. Adıyaman Psikolog 6 yıl önce
  • Keça Amed Konya Öğretmen 6 yıl önce
  • Bahar Kılınç Batman - 6 yıl önce
  • Narin Nurşim Yıldız İzmir Öğrenci 6 yıl önce
  • Sevgi A. Eskişehir Sanatçı 6 yıl önce
  • Mustafa Yükselten İstanbul İletişim 6 yıl önce
  • Süleyman A. Batman Öğrenci 6 yıl önce
  • Aydan Ö. İstanbul İletişim 6 yıl önce
  • Selma Eryilmaz Erzurum Öğrenci 6 yıl önce
  • Erdem Aslan Yozgat - 6 yıl önce
  • Muharrem Demir Çorum Öğrenci 6 yıl önce
  • Hakan K. Mardin Muhasebeci 6 yıl önce
  • Misres Şahin Mardin Arkeolog 6 yıl önce
  • Sumeyra Y. Muğla Biyolog 6 yıl önce
  • Ahmet A. Muğla Biyolog 6 yıl önce
  • Hazar Dilaver Trabzon Emekli 6 yıl önce
  • İhsan Akalan Trabzon Öğrenci 6 yıl önce
  • Gizem D. Diyarbakır İşçi 6 yıl önce
  • Ceylan Aran İstanbul Diğer 6 yıl önce
  • Pınar Han İzmir Öğrenci 6 yıl önce
  • İbrahim Aytemur Kastamonu Öğrenci 6 yıl önce
  • Robar Arsln Diyarbakır Öğrenci 6 yıl önce
  • Bilal Daş Hatay Öğrenci 6 yıl önce
  • Ahmet T. Adıyaman Diğer 6 yıl önce
  • Zeliha Yavuz İstanbul Diğer 6 yıl önce
  • Serhat Çalık Trabzon Öğrenci 6 yıl önce
  • Mehmet Emin Gümüş Şırnak Memur 6 yıl önce
  • Jinda Dursun Ankara Öğrenci 6 yıl önce
  • Oya Dursun İstanbul İşçi 6 yıl önce
  • Nevin G. İstanbul Öğrenci 6 yıl önce
  • Sinan Onat İstanbul Öğrenci 6 yıl önce
  • Şeref Işıldak Ankara İletişim 6 yıl önce
  • Can Sidar Mengüç İstanbul Öğrenci 6 yıl önce
  • İlker T. Sakarya Öğrenci 6 yıl önce
  • Seçkin Temürkıran Batman Öğretmen 6 yıl önce
  • Faruk Ataca İstanbul Tekstil 6 yıl önce
  • Vedat T. İstanbul Öğrenci 6 yıl önce
  • Ahmet T. Mardin Sosyolog 6 yıl önce
  • Salih G. Diyarbakır Bilgisayar Mühendisi 6 yıl önce
  • Buket Dağ Kahramanmaraş Mimar 6 yıl önce
 
« Geri123456  …  27İleri »

Görseller

Hasankeyf Yok Olmasin Sessiz Kalma