Hasankeyf Yok Olmasin Sessiz Kalma

Neden ille de heskif(Hasankeyf)?



Hasankeyf Yok Olmasın Ben ne yapabilirim?
Doğanın Çağrısı
Nefes alıp veren her bir bireyin, medeniyetler kuran her bir toplumun ve bunlara yaşam veren canlıların ortak dilini biliyoruz. Neslimizin, tüm varlıkların ortak dili olan doğa dilini unutarak kendi köklerini, doğayı ve tarihi yok ettiğini açıkça görüyoruz

Dicle nehrinin güney sahilinde Mardin'e 130 km., Diyarbakir'a 138 km. uzaklikta yer alan Hasankeyf, Batman iline bagli bir ilçe. Arapçada "Hisn Kayfa" olan ve "Kaya Hisari" seklinde tercüme edilebilecek sehrin adi Cumhuriyet devrinde Türk dil kurallarina uydurularak Hasankeyf seklini almis.

Yüzlerce yil Romalilarin, Urartularin, Asurlarin, Abbasilerin, Hamdanilerin, Mervanilerin, Eyyübilerin, Selçuklularin, Akkoyunlularin ve Osmanlilarin kattiklariyla zenginlesmis. Batman Gercüs-Midyat karayolu üzerindeki köprüsü, Dicle'yi yüz metre yukaridan izleyen kalesi, kalenin kuzey tarafinda Dicle'ye bakan sarayi, kuzeydeki vadiye bakan Ulu Camii, kentin ortasindaki Sultan Süleyman Camii, kentin kuzeybatisinda yer alan ve simdi bir kismi kayaliklarla beraber Dicle nehrine uçmus olan yarin üzerine kurulmus Cami Ar Rizk, asagida kentin ortasinda bulunan Koç Camii, Dicle nehrinin sol kiyisinda açikta yer alan Zeynel Türbesi, nehrin sol kiyisinda Batman-Hasankeyf karayolunun kiyisinda yeni köprünün karsisindaki bir tepe üzerinde yer alan Imam Abdullah Türbesi ile dogal bir açik hava müzesi Hasankeyf.

''Ilkçagda cepha (cefo) adi verilen ve 451'de toplanan ''Kadiköy Konsil'inde bir Süryani piskoposlugunun merkezi'' haline gelmis olan Hasankeyf, ortaçagda önemli bir ticaret merkezi olarak daha da deger kazanmis. "Arazinin verimli olmasi, Diyarbakir ve Cizre arasindaki kara ve nehir ulasimi açisindan oynadigi rol, kuruldugu yerin askeri ve ekonomik durumu da eklenince'' önemini doruk noktasina ulastirmis; uzun yillar (M. 1101-1221) Artukogullari Devleti'ne baskentlik yapmis.

Dicle'nin kivrimlari kenarinda, yüksek kayalarin tepesindeki çogu magara evlerden olusan Hasankeyf ilçesi, disaridan gelecek saldirilara karsi koruma gücü yüksek oldugundan tarih içinde birçok istila ve yikima ugramis, pek çok kez el degistirmis.

Ancak simdi, bir daha belini dogrultamayacagi kadar büyük bir yikimla karsi karsiya.. Eger kurtarilmazsa ne el degistirebilecek ne de gelecek kusaklara aktarilma sansi kalacak.

Elektrik enerjisi üretmek ve Cizre Baraji için depolama yapmak amaciyla, Mardin-Dargeçit (Kerburan) ile Sirnak-Güçlükonak (Basa) ilçeleri arasindaki alanda Germav (Ilisu) köyü yakinlarinda Dicle nehri üzerinde kurulacak Ilisu Baraji'nin yapimina baslanmasiyla Hasankeyf sular altinda kalacak; üzerinde kurulup yikilan sayisiz uygarligi animsatan bütün izlerle birlikte yok olacak.

Bu noktada sorulmasi gereken en önemli soru su: Baraj bir baska yerde yapilamaz mi? Bu soruya verilecek yanit, ''Geçmisin izlerini silmeden gelecek kurmak olanaksiz mi?'' sorusunun da yaniti olacak. Üretilecek alternatif bir projeyle Hasankeyf kurtarilamaz mi?

Harita Mühendisi Sayin Selahattin Elçi, ''Ilisu Baraji ve Hasankeyf'' baslikli yazisinda, Hasankeyf'te Dicle üzerinde bulunan Karayollari Köprüsü'nün üst kotunun 483 metre oldugunu, köprü altindan 7 metrelik geçis payi düsünülürse 483-7=476 metrelik bir yükseklik elde edilecegini, bu kodun ilçenin alt kodu sayilarak maksimum su seviyesi 476 metre olan Ilusu Baraji yapildiginda Dicle'den 100 metre yükseklikte kurulmus olan Hasankeyf'in tarihi yapilarina ve ilçe merkezine hiçbir zarar gelmeyecegini belirtiyor. Ayrica bu bölgenin tamamini kapsayan bir aks yeri arastirmasi yapilarak, Cizre Baraji aksinda veya jeolojik yönden uygun degilse, Kizilsu Çayi'nin birlesme noktasinin menbainda maksimum su kodu 476 metre ve civarinda olacak sekilde yeni bir aks yeri tespit edilebilecegini söylüyor...

Yapilacak tüm bu degisikliklerle bir miktar elektrik enerjisi disinda hiçbir sey kaybedilmeyecegini; aksine birtakim yararlar da saglanacagini ifade eden Elçi'ye göre; en basta tarihi Hasankeyf antik kenti kurtulacak. Dar bir kesit seçilerek gövde hacmi büyük oranda azaltilip maliyet düsürülecek, Hasankeyf sehir merkezinin ve çevre alanlarin kamulastirilmasi ve sehrin baska bir yerde yeniden kurulmasi külfetinden kurtulunacak. Kizilsu Baraji'ndan sulanmasi düsünülen Silopi Ovasi ayni barajdan sulanacagi için Kizilsu Baraji'nin yapimi ile 90 kilometrelik yeni Batman-Midyat ve 50 kilometrelik Siirt- Eruh karayolunun yapimina gerek kalmayacak ve Baraj gölünün etkisiyle daha da güzellesecek olan Hasankeyf ilçesi iç ve dis turizm açisindan çekici bir merkez olacak.

Kaldi ki 2863 sayili Kültür ve Tabiat Varliklarini Koruma Kanunu'nun getirdigi ''SIT'' tanimina tipatip uyan Hasankeyf'in dokunulmazligi hukuken de sabitti.

  • İmza Formu
  • İmza Listesi
  • Yorumlar
  • İstatistikler

Aşağıdaki araçları kullanarak kampanyanın duyurulmasını sağlayabilirsiniz.

*

*

*

 İmza listesinde soyadım gizlensin

imza.la

(*) doldurulması zorunlu alanlar.

Görseller

Hasankeyf Yok Olmasin Sessiz Kalma